UNESCO Dünya Miras Listesi’nde yer alan Simi, yüzyıllardır sünger avcılığıyla ünlenmiş bir ada. Osmanlı döneminde “Sömbeki” olarak anılan adanın bu ismi, sünger avcılığında kullanılan ve Sümbek adı verilen gemilerden geliyormuş.
Tarihi Antik Çağlara uzanan Simi’de, özellikle ev mimarisinde bir dönem adaya hâkim olan İtalyanların etkisi oldukça belirgin. İki ya da üç katlı, pastel renkli; küçük balkonlarında siyah, ince demir parmaklıkları olan; minik pencereli, dar üçgen alınlıkları, kırmızı kiremit çatıları ve tahta kapılarıyla zarif evleri seyrederken gözümün önünde Amalfi Sahili’nin, denize dik inen yamaçlara sıralanmış rengârenk evleri canlanıyor. Bu mimari doku, Simi’yi diğer Yunan adalarından ayıran en önemli özelliklerden.

Rodos–Simi arası feribot yolculuğu yaklaşık bir buçuk saat sürüyor. Koltuklar numarasız; isteyen istediği yere oturuyor. Gemide boş tek bir yer bile yok. Her dilden konuşmalar eşliğinde hızla yol alıyoruz. Yolcuların çoğu günübirlik gelenlerden oluşuyor; birkaç saat kalıp akşam geri dönüyorlar. Bir ara dalgalar öyle bir coşuyor ki herkes sağa sola savruluyor. Mürettebat ise buna alışık olmalı, hiç istiflerini bozmadan sohbetlerine devam ediyor. Önümüzde oturan, İngiltere’de yaşayan iki küçük çocuklu bir Afgan aile ile sohbet ediyoruz.
Ada, toplam dört köyden oluşuyor. Bunların en büyüğü ve başkent konumunda olan Chora’ya, bir Ortaçağ kalesinin karşıladığı koyda ilerleyerek, pitoresk ana liman Gialos’a ulaşıyoruz. Feribotun yanaştığı yer oldukça dar; yolcular ilerleyebilmek için birbirini bekliyor. Otelimizden bizi almaya gelen arabaya, başka bir aileyle birlikte biniyoruz.
Gialos ile Chorio arasındaki vadide, muhteşem bir koyda yer alan minik balıkçı köyü Pedi’ye; badem ve portakal bahçeleri arasından geçerek on beş dakikada varıyoruz. Çıplak dağların çevrelediği Pedi Koyu; demirlemiş tekneleri, balıkçı kayıkları ve masmavi deniziyle adeta bir kartpostal görüntüsü veriyor. Biz kıyıdaki Pedi Beach Otel’de kalıyoruz. Sıcak bir karşılamanın ardından odamıza yerleşiyoruz. İki katlı, yenilenmiş bir yapı olan otelin önünden geçen daracık yolu iki adımda geçip kendimizi berrak sulara bırakıyoruz. İnanılmaz sevimli ve sakin bir yer Pedi; dinlenmek ve gürültüden uzak kalmak için biçilmiş kaftan.

Deniz sonrası koy boyunca dolaşıyorum. Adanın tarz evlerinin çoğu pansiyon ya da otele dönüştürülmüş; kişilere ait evler oldukça az. Akşam, otele yakın Katsaras Restoran’da, neredeyse denizin içinde, suyun hafif kıpırtısını dinleyerek yerel lezzetlerin tadını çıkarıyoruz. Çoğunlukla koya demirleyen teknelerden gelen misafirlerin doldurduğu restoranda arkadaşlarımıza rastlamamız hoş bir tesadüf oluyor.
Ertesi gün muhteşem denizin tadını doyasıya çıkarıyoruz. Fransa’da yaşayan genç bir çiftle tanışıyor, minik kızları Marina ile vakit geçiriyoruz. Onların buraya ikinci gelişleriymiş; daha önce Meis Adası’nda tatil yapmışlar. Güneş batmaya yakın, saat 17.30 civarında dolmuşla Chora’ya gidiyoruz. Tepelerden limana doğru inen araç hınca hınç dolu.
Merkeze indiğimizde, şirin kafe ve dükkânların önünden yürüyerek adanın efsanevi süngercisi, “Çıplak Dalgıç” lakaplı Stathis Georgios Hatzis’in (1878–1936) heykeline ulaşıyoruz. Dalgıç kıyafeti olmadan 88 metre derinliğe kadar saatler süren serbest dalışlarıyla tanınan Hatzis’in hikâyesi hayranlık uyandırıcı. Limanın iki yakasını küçük ve sevimli bir taş köprü birbirine bağlıyor. Üzerinde Yunanistan ve Avrupa Birliği bayraklarının dalgalandığı köprüden geçerek koyun diğer kıyısına ulaşıyoruz.

Biraz ileride, Simili heykeltıraş Kostas Valsamis’in yaptığı genç balıkçı Michalaki’in heykeli yer alıyor. Heykelin önünde, plajlara yolcu taşıyan tekneler sıralanmış. Dağlık ve kayalık yapıya sahip adada, yalı bölgesinden yukarı mahallelere ulaşmak için çoğu zaman beyaz, bazen renkli, bitmek bilmeyen merdivenleri tırmanmak gerekiyor. Kafeler, lokantalar ve sünger, ahşap oyma gibi geleneksel ürünlerin satıldığı dükkânlar dip dibe.
Akşam yemeği için Türk turistler arasında oldukça popüler olan Manos Fish Restoran’da yerimizi ayırttıktan sonra, özellikle Türk bayraklı yatların yoğun olduğu kıyıda dolaşıyoruz. Kırmızı önlüğüyle restoran sahibi Manos Magkos yanımıza gelip sohbet ediyor. Kızarmış, minik ve çıtır Simi karidesinden tadıyoruz. Yemek sonunda ikram edilen dondurmalı revaninin tadı hala damağımda. Gün batımı eşliğinde yediğimiz bu keyifli yemeğin ardından, dünyaca ünlü markaların ve tasarım butiklerinin bulunduğu kordon boyunca yürüyüp Simane Kafe’de bir şeyler içiyoruz. Ardından, Simi’ye farklı bir hava katan ve 1881 yılında yine Valsamis tarafından yapılan Belediye Saat Kulesi’ni görüyoruz.
Dönüşte Rodos’ta tanıştığımız Türk arkadaşlarla karşılaşıp birlikte güzel bir vakit geçirdikten sonra taksiyle otelimize dönüyoruz.

Bugünü akşama kadar denizin keyfini çıkararak geçiriyoruz. Pedi Koyu’nun neredeyse her köşesini gezdik; hatta bazı insanları ikinci kez görmeye başladık. Akşamüstü otelde yapılan karpuz servisi, bu sıcakta ilaç gibi geliyor. Burası Yunanlıların da tercih ettiği popüler bir tatil beldesi; aileler çocuklarıyla gelmiş. Güneş batınca taksiyle yeniden merkeze gidiyoruz. Bu akşam eşimin doğum günü. Trottaria Italiana adlı restoran çok övülmüştü; gerçekten de son derece memnun kaldık. İtalyan lezzetlerinin yanı sıra, eşime seremoni eşliğinde getirilen minik pasta gecenin sürprizi oluyor.
Yemekten sonra meydanda bir Yunanlı şarkıcının performansını izliyoruz. Halk sandalyelere oturmuş, hareketli şarkılar söyleyen sanatçıyı keyifle dinliyor. Ağustos ayında adada bu tür etkinlikler oluyormuş. Meydana yakın bir noktada, Yunanistan’ın ilk kadın dalgıcı, halk arasında “Kyra Fotena” olarak bilinen Eugenia Mastoridou’nun heykeli bulunuyor. 1863 yılında tüplü dalış kıyafetiyle dalış yapan ilk kadın olarak tarihe geçmiş. Heykel, Kalimniyalı sanatçı Sakellaris Koutouzis’in eseri.

Ertesi gün için taksi şoförüyle anlaşıyoruz. Sabah bizi Panormitis Manastırı’na götürecek. Saat 9.30’da yola koyuluyoruz. Muhteşem manzaralar eşliğinde dağ yolunu tırmanıp ardından kıvrıla kıvrıla aşağıya salınarak, 11.00 civarlarında Selvi ve Çam ağaçları arasındaki Panormitis Koyu’na ulaşıyoruz. Başmelek Mikail’e adanmış Panormitis Manastırı, dünyada bulunan yedi kutsal manastırdan en büyüğü ve en görkemlisi kabul ediliyor. Aziz Mikail’in görüldüğüne inanılan bu kutsal hat; İrlanda, İngiltere, Fransa, İtalya, İsrail ve Yunanistan’da Simi’yi kapsıyor.
XV. yüzyılda eski bir tapınağın kalıntıları üzerine inşa edilen manastırın bugünkü kilisesi 1783 tarihli. Bu koyda denize girmek yasak. Rodos’tan feribotla ya da Gialos’tan teknelerle gelen fazla sayıda ziyaretçi manastırı geziyor. 500 kişi kapasiteli misafirhanesi, kalıp ibadet etmek isteyenleri ağırlıyor. Geometrik desenli çakıl taş döşeli avlusu, 1911 yılında inşa edilen görkemli çan kulesi ve iki müzesi dikkat çekici. Müzelerde gümüş ikonalar, dini eşyalar, halk kültürünü yansıtan objeler, Bizans el yazmaları ile 16. ve 17. yüzyıla ait kitaplar sergileniyor. Başmelek Mikail’in gümüş ve altın kaplı ikonası oldukça etkileyici.

Gezimizi tamamladıktan sonra sıcakta dondurma molası veriyor, ardından şoförümüzü bekletmemek için fazla oyalanmadan otele dönüyoruz. Zira Simi’den yarın ayrılacağız.
Feribotumuz saat 14.00’te kalkıyor. Bu büyüleyici adadan ayrılıp 16.00’da Rodos’a varıyoruz. Simi bizi fazlasıyla etkiledi. Best Western Otel’de bir gece kaldıktan sonra ertesi sabah saat 9.00’da Marmaris’e doğru yola çıkıyoruz. Hoş, keyifli ve unutulmaz bir yaz tatili oldu.

Denizin mavisiyle güneşin altın tonlarının buluştuğu yerde, efsanelerle örülü bir ada uzanır: Rodos. Tarihin, mitolojinin ve deniz yollarının kesiştiği bu ada, boşuna “Güneşin Adası” diye anılmaz. Taş surları, dar sokakları, limanları ve yüzünüze yansıyan sıcaklığıyla insan kendini hâlâ Helios’un koruması altındaymış gibi hisseder.
Akdeniz’de, eski deniz ticaret yollarının kesiştiği stratejik bir noktada yer alan Rodos, On İki Ada’nın en büyüğü ve tarih boyunca yönetim merkezi olmuştur. “On İki Ada” ifadesi, yalnızca adaların sayısını değil; Osmanlı Devleti’nin gayrimüslim bölgelerde uyguladığı ve “12’li sistem” olarak bilinen idari yapıyı da çağrıştırır. Bu sisteme göre her on hane bir temsilci seçer, bu temsilciler arasından da bölgeyi yöneten on iki kişilik bir kurul oluşturulurdu.

Yunancada Dodekanez olarak adlandırılan bu takımadalar; Kasos, Karpathos, Alimnia, Simi, Tilos, Nisiros, Kos, Astropalya, Kalimnos, Khalki, Patmos, Leros, Rodos, Meis ve Lipsi’yi kapsayan geniş bir coğrafyaya yayılır. Rodos büyüklüğü ve tarihsel ağırlığıyla bu adalar arasında her zaman ayrıcalıklı bir yere sahip.
Efsaneye göre Tanrıların Tanrısı Zeus, Rodos’u denizin içinden çıkararak Güneş Tanrısı Helios’a armağan eder. Helios, adayı dolaşırken Roda adlı bir periye âşık olur; adanın adının da bu aşktan geldiği söylenir. Ialyssos, Kamiros ve Lindos adlı ilk üç şehir, bu birlikteliğin torunları tarafından kurulur. Rodos’ta mitoloji, anlatılan bir hikâyeden çok, taşlara ve ışığa sinmiş bir varoluş biçimidir.

Adanın dünya tarihindeki en görkemli simgesi, MÖ 282 yılında Lindoslu heykeltıraş Kharios tarafından yapılan, 33 metre yüksekliğindeki Güneş Tanrısı Helios Heykelidir. Antik Çağ’ın Yedi Harikası’ndan biri kabul edilen bu dev bronz heykelin, limanın girişinde iki ayağını açmış hâlde yükseldiği; elindeki meşaleyle denizcileri karşıladığı anlatılır. MÖ 226’da yaşanan büyük bir depremle yıkılmış olsa da, heykelin hayaleti sanki hâlâ limanın üzerinde dolaşır. Bugün onun yerinde, Rodos’a özgü Dama dama geyiklerini simgeleyen Elafos ve Elafina heykelleri bulunur.
Adaya yaklaşıldığında Orta Çağ’dan kalma surlar insanı karşılar. 1309 yılında Rodos’u ele geçiren Saint Jean (Hospitalier) Şövalyeleri, adayı iki yüzyıldan fazla süre yönetmiş; bu nedenle Rodos “Şövalyeler Adası” olarak anılmıştır. Uzun siyah pelerinlerindeki beyaz haç, sanki hâlâ taş sokakların gölgelerinde dolaşır. 1988 yılında UNESCO Dünya Mirası Listesi’ne alınan Rodos Eski Kenti, bu atmosferi günümüze kadar taşımayı başarmıştır. Şövalyeler Sokağı’nda yürürken insan, zamanın katmanları arasında ilerlediğini hisseder.

1522 yılında Kanuni Sultan Süleyman komutasındaki Osmanlı donanması adayı fetheder. Rodos, yaklaşık dört yüz yıl Osmanlı egemenliğinde kalır. Bu dönemden kalan camiler, hamamlar ve çeşmeler, adanın belleğinde sessiz tanıklardır. 1912’de İtalyanların adayı ele geçirmesiyle yeni bir dönem başlar. II. Dünya Savaşı’nın sonuna kadar süren İtalyan yönetimi, Rodos’a modern Akdeniz mimarisini kazandırır. 1947’de imzalanan Paris Barış Antlaşması’yla Rodos ve On İki Ada Yunanistan’a bırakılır. Bugün Rodos sokaklarında bir kilise ile kubbeli bir Osmanlı hamamının yan yana durabilmesi, bu çok katmanlı geçmişin doğal bir sonucu.

Günümüzde Rodos’ta yaşayan Türk toplumu sayıca azalsa da varlığını sürdürmektedir. Yunan yönetimi döneminde Türkiye’ye tanınan göç hakkı özellikle 1954, 1964–65 ve 1972–74 yılları arasında yoğun olarak kullanılmıştır.
Rodos, yalnızca siyaset ve savaşların değil; bilim ve sanatın da önemli merkezlerinden biri olmuştur. Astronominin “babası” olarak kabul edilen İznikli Hipparkhos, yaşamının büyük bölümünü Rodos’ta geçirmiştir.
Bizim için Rodos yalnızca tarih ve mitolojiden ibaret değil; kişisel hafızamızın da önemli bir parçası. Yıllar önce, oğlumuzun Lindos’ta katıldığı bir resim yarışmasında birincilik alması sayesinde bu adaya gelmiştik. Gurur dolu ama buruk bir yolculuktu; çünkü fotoğraf makinemiz arızalanmış, tek bir kare bile kalmamıştı. Bir gezgin için bundan daha büyük bir eksiklik olabilir mi? Bu nedenle bu yolculuk, aynı zamanda yarım kalmış bir anının izini sürmek anlamını taşıyor.

2024 Temmuz’un son günü, sabahın erken saatlerinde İzmir’den yola çıktık. Yeşil Marmaris Lines feribotu, yaklaşık bir buçuk saatlik deniz yolculuğunun ardından bizi Rodos Limanı’na ulaştırdı. Limanda yanaşmış dev bir kruvaziyer, rıhtımın büyük bölümünü kaplamıştı. Gümrükten çıkar çıkmaz karşımıza çıkan görkemli surlar, sanki adaya yeniden “hoş geldiniz” der gibiydi.

Konaklamak için seçtiğimiz Anastasia Otel, 1930’lardan kalma, bahçe içinde yer alan zarif bir İtalyan villasıydı. Ağaçların gölgesinde, kuş sesleriyle çevrili bu mekânın kendine özgü bir huzuru var. Otel sahibi Michael, bavullarımızı ikinci kata kadar kendisi taşıyacak kadar içten bir ev sahibi. Bahçede dolaşırken karşımıza çıkan “kaplumbağalara dikkat edin” tabelaları, otelin sevimli sakinlerini haber veriyor.

Akşam yemeği için Michael’ın eşliğinde eski şehirde küçük bir hazine keşfettik: Niohori Restoranı. Santa Maria Katolik Kilisesi’nin bulunduğu taş sokakta yer alan bu sade ama samimi mekânda, zeytinyağlı ahtapot, saganaki peyniri, taze deniz ürünleri ve soğuk beyaz şarap eşliğinde uzun bir akşam geçirdik. Sohbet, müzik ve hafif deniz meltemi arasında zamanın nasıl aktığını fark etmedik.

Gece çökerken Rodos’un taş duvarları günün sıcaklığını hâlâ saklıyordu. Helios’un ışığı ufuktan çekilmişti belki; ama ada, onun hikâyeleriyle aydınlıktı. Ve biz, bu kez fotoğraf makinelerimiz çalışır hâlde, geçmişte kaçırdığımız anıları yakalamaya hazırdık.

Bu sabah Agios Nikolaos’a geldik. Muhteşem bir yer. Eski bir balıkçı kasabası. Heraklion’a 65 km mesafede. Küçük bir körfeze kurulmuş.Voulismeni gölünün etrafında. Göl 1870’de açılan bir kanal ile denize bağlanmış. Anlatılanlara göre eski zamanlarda göle dipsiz göl olarak bakılıyormuş. Daha sonra yapılan ölçümler derinliğinin 64 m olduğunu göstermiş.
Kasabaya yol tepeden iniyor. Aşağıda gölün etrafına serpiştirilmiş kafeler evler şahane bir manzara. Kesinlikle burada kalmak gerek. Buranın bu kadar şirin bir yer olduğunu hiçbir yerde okumamıştım.
Önce yüzelim sonra şehri gezeriz deyip buraya birkaç km uzaklıkta Elounda plajına gidiyoruz.
Deniz, kum çok güzel. Epeyce bir kalıyoruz. Vakit öğleye yaklaşıyor. Küçücük dükkânlar, çevreyi dolaştıran turistik tren. Balıkçı tekneleri.Bu arada dağlarda pek bitki örtüsü yok.

Sahilde bir restorana “Leonidas”a oturup dolma gibi tanıdık tatlardan tadıyoruz.Ama bizim dolma ile aynı lezzette değil.Son derece candan insanlar.
Şehre dönüp gezmeye başlıyoruz. Çarşısı yokuş. Her iki tarafa küçük turistik dükkânlar sıralanmış. Son derece sempatik satıcılar. Burada ağaç işlemeciliği çok fazla. Zeytin ağaçlarını işliyorlar. Bir satıcı bayan bizimle çok ilgileniyor. Burası hakkında bilgi veriyor. Politikacı AgiosNikolaos’un heykeli. Arkada Mirebello Körfezi.
Venizelos Meydanı ve onun anısına dikilen bir anıt. Elefterios Venizelos, Yunanistan’ın eski başbakanı, modern Yunanistan’ın en önemli siyasetçilerinden biri. Zygos Kafede oturup manzaranın keyfini çıkarıyoruz.

Yeniden yola çıkıyoruz. Elounda’nın karşısında Spinalonga Adası buranın tarihi adacığı. (85 dönüm)Limandan adaya turlar yapılıyor. Gidip gezebiliyorsunuz ama biz bu tura katılamadık. 16.yüzyılda Venedikliler adayı savunma noktası olarak kullanıyorlar ve buraya antik çağda yapılmış kaleyi onarmak suretiyle yeni bir kale yapıyorlar…1715’te Osmanlılar adaya yerleşiyor. Burayı Türk kenti yapıyorlar.1887’de Fransızlar bir yıllığına adayı işkâl ediyorlar. 1903 yılında buraya cüzzamlılar yerleştiriliyor. Ada küçük ama önemi büyük. Cüzzamlı hastalara bakılması için kurulan hastaneye Atina ve Girit’ten doktorlar gelirmiş. 1957 yılında ada boşaltılıyor. Şimdi kimse yaşamıyor. Sadece turistler ziyaret ediyorlar. Ada geceleri çok güzel bir şekilde ışıklandırılmış.

Tam karşısında Elounda’da balık restoranları ve hediyelik eşyaların satıldığı dükkânlar var. Oldukça pahalı ve anladığım kadarıyla tanınmış bir yer. Biz de burada bir balık keyfi yapalım diyoruz.
Gorgona Tavernada güzel bir yemek yiyoruz. Deniz ürünlerinden oluşan. Açıkçası beklentimiz daha yüksekti. Ama cana yakın insanlar.

Ada karşıdan hoş gözüküyor ama epeyce acı yaşamış anlaşılan. Gezmenin görmenin sonu yok. Acaba ataları daha önceden bu adada yaşayıp Türkiye’ye göç etmişler var mıdır? Adanın hikâyesi ilgimi bir hayli çekti. Yorgun ama mutlu otele dönüyoruz.
Ertesi gün Hanya’ya doğru gidiyoruz. Yolumuz uzun. Yaklaşık iki buçuk saat sürecek. Oradan da bir saat yolculuk yaparak Dünyanın en güzel plajlarından biri olan Elafonosi’ye gitmek istiyoruz. Yolda bir köyde dinleniyoruz. Turist yok. Masalarda buranın haritalarını gösteren kâğıttan örtüler. Üç beş Yunanlı kendi aralarında sohbet ediyorlar. İnanılmaz bir dinginlik var.
Kaloudiana, Mythimna’da bir köy. Seyahatimizin en güzel böreklerini ve en ucuz en zengin yemekleri burada yedik. İkram bile nefisti. Şirin mi şirin bir yer.

Elafonossi plajına gidebilmek için önce dağları tırmanıyorsunuz. Hatta bir geçitten sadece bir araba geçebildiği için lamba koymuşlar.
Dağlarda kendi ürünlerini satan Giritli bayanlardan bal, likör, şarap ve doğal reçeller alabilirsiniz. Bu yolları tırmandıktan sonra öyle bir yere iniyorsunuz ki cennet. Ülkenin, hatta Dünyanın en romantik plajları arasında.Burası bir lagün.Kumu pembe. Derin bir deniz değil. Doğal koruma alanı olduğu için hiçbir tesis yapılmamış. Hafta arası olmasına rağmen çok kalabalık. Sadece şezlong için ücret alıyorlar. Bunun dışında hiç bir şey ödemiyorsunuz. Çok geniş bir plaj. Bir köşede su sporları yapılıyor. İnanılmaz güzel. Kum tepeleri zeytin ağaçları.

Aslında burada tam bir gün geçirilebilirmiş. Her yerde kum alınmaması konusunda uyarı var. Çeşitli deniz hayvanlarının kabuklarından oluşan pembe kum çok değerli ama ben kumu su şişelerine koyanlara rastladım. Çevrede pek kalınacak yer yok ama Hanya’da bulabilirsiniz. Dönüşte beni oldukça etkileyen bir manastıra gidiyoruz.
Chrissoskalitissas ManastırXII. yüzyılda yaşlı bir rahip tarafından kurulmuş. Aslında manastırlar hep tepede erişilmez yerlerde olur ama burası öyle değil. Manastır ile ilgili efsaneler var. Bunlardan bir tanesi manastıra çıkılan 90 basamağın altından olması. Ama bunu sadece iyi yürekle bakan kişiler görebilirmiş. Bir rivayete göre de Osmanlılar buraya geldiklerinde rahipler tapınağın hazinelerini basamaklardan birinin altına gömmüşler.
Manastırda daha önceden ayarlamak kaydıyla kalabiliyorsunuz.
Giriş ücretli. Kayaların arasına yerleşmiş bitkiler tuhaf bir görünüm oluşturmuş. Dini eşyaların satıldığı bir bölüm var. Merdivenlerden çıkıldığında deniz ürkütüyor.
Manastırdan çıktıktan sonra yolda çeşitli hayvanların bulunduğu bir yere rastladık. Tekrar dağ yollarında giderken Elos diye bir köye girdik.

Yeşillikler içinde. Çok değişik ağaç ve bitki örtüsüne rastlıyoruz. Daha sonra sohbet ettiğimizde anlıyoruz ki burası doğasının korunmasıyla ünlüymüş ve bu konuda çeşitli aktivitelerin yapıldığı bir köymüş. Geleneksel bir köy. Her şey olduğu gibi korunmuş. Oturduğumuz restoranın sahibi iki genç kardeş bize bu konuda bilgi verdi. Bahçe içinde çiçekler ile dolu bir yer. Kamares restoran. Garsona Türkiye’den getirdiğim nazar boncuğunu hediye edince çok memnun oldu. Gerçi nazar boncukları Yunanistan’da her yerde. Muhteşem bir havası var. Mis gibi doğa.
Sanki evinizin bahçesi. O kadar güzel. Bazı turistler gördük anladım ki uzun zamandır burada kalıyorlar.
Hanya’ya dönüyoruz. Ama gece görmek yetmiyor. Daha yolumuz uzun. Hanya muhteşem bir şehir. Bu durumda yeniden geleceğiz. Meydanda Vilelmine kafede oturup şehri seyrettik. Aklımız burada kaldı tekrar geleceğiz. Ancak gece yarısı otelimize dönebildik. Bu çok yorucu bir etap oldu. Seyahatimizde tek bir noktada değil de bir kaç ayrı şehirde kalmalıymış. Hanya’da rahatlıkla kalabilirdik. Ada bir hayli büyük Mesafeler fazla.

Girit yüzölçümü 8300 km² olan bir ada. Ada dört vilayete ayrılıyor. Hanya, Retimnon, Heraklion ve Lasiti.
Akşam Heraklion Havaalanı “NikosKazantzakis”e indik.. Adada üç havaalanı bulunuyor. Burası adanın ilk havaalanı. Öyle pek gelişmiş değil ama sempatik. Türkiye’den kiraladığımız aracı almak için araç kiralama şirketine gittik. Havaalanı ile kalacağımız yer arasında yaklaşık bir saatlik mesafe var. Aslında buraya gelenler için tavsiyem kiralama için o kadar önceden hareket etmeye gerek yok. Adada adım başı kiralama şirketlerine rastlıyorsunuz ve sizin internetten ayarladığınızdan çok daha ucuz. Yazımın başında da yazdığım gibi ada hakkında detaylı bir yazı bulamadığımız için aslında kalacağımız yer konusunda yanılmışız. Planlamayı farklı bir şekilde yapmak gerekiyormuş.
Arabayı aldıktan sonra yola koyulduk. Vakit epeyce geç oldu. Yollar iyi. Kalacağımız apart otel. Chersonesos’ da (Hersonisos) “Stella Paradise”.Bir apartman. Daha doğrusu burası bir aile işletmesi. Altta marketleri karşıda araba kiralama yerleri var.Biz geç geldiğimiz için telefon ettik.Biraz araba park problemi yaşadık. Ama sonunda dairelere yerleştik. Odaya gelip valizi açınca başkasının eşyalarıyla karşılaştım. Hemen havaalanını aradık. Allahtan benim bavulu alanlar da fark etmişler, havaalanına geliyorlarmış. Böylece aynı yol tekrardan geri dönüldü. Bavullar aynı. Yunanlı aile efendi değiş tokuş yapıldı. Bu kadar seyahat sırasında bavulum kaybolmuştu ama hiç böyle bir şey başıma gelmemişti. Epeyce bir korku yaşadık. Sabah biraz geç kalkarak bu stresi üzerimizden attık.
Aşağıdaki marketten yiyecek aldık. Sonradan fark ettik ki dışarıdan oldukça pahalı. Sahipleri güler yüzlü değil. Üzüldük. Burada epey kalacağız. Kahvaltıdan sonra yola koyulduk. Girit ada olmasına karşın öyle her yerin denizi güzel değil. Fakat şahane plajlar var. Bizim kaldığımız yerden yürüyerek plaja gidersiniz dediler ama denizi iyi değil.

Güzel bir plaj bulduk.”Beachcomber” Stalis deniz kıyısında. Zaten buradaki yerler oldukça derli toplu. Hem restoran hem plaj. Aslında adada plajlar hiç pahalı değil.Rahat rahat girebilirsiniz.
Restoranda gerek sunum gerekse lezzet bir harika. Deniz yorgunluğumuzu aldı. Gezmeye hazırız. Önce otele uğruyor sonra da gece yemeği için Heraklion’a(Kandiye) gidiyoruz. Girit’in en büyük şehri ve başkenti.
Knassos Antik kentinin limanı. Önce Roma İmparatorluğu, sonra Emevîler daha sonra Bizans, Venedik en son olarak da Osmanlı’nın eline geçmiş. Kaldığımız yere 20 km uzaklıkta hoş bir yer. Gece fazla göremeyiz deyip yemeğe odaklanıyoruz. Şehirde park sorunu çok fazla. Park yerinden deniz kenarında bulunan restoranlara yürümek için daldığımız ara sokaklarda barlar, restoranlar hınca hınç dolu. Şehir gece yaşıyor. Çok eski evler var. Türkiye’ye Mübadele ile gelenlerin büyük çoğunluğu Kandiye’den gelmiş. İnsan böyle düşününce fena oluyor. Girit’te bu hisse sık sık kapıldım. Giritliler kendilerini tam Yunanlı saymazlarmış. Zaten değişik bir şive konuşuyorlar. Ada o kadar büyük ki onlar hep Yunanistan’dan ayrılmak istemişler. Nerelisiniz diye sorunca Giritliyiz diyorlar.
Zorbas restorana oturuyoruz. Deniz kenarı tipik Yunan lokantası. Çok güzel bir yer. Fiyatlar gayet iyi. Özellikle yemek bitiminde gelen lokmalar. Ve ikram rakı. Burada uzo değil rakı içiliyor.

Yunanlılar bizler gibi uzun uzun yemek yemeği seviyorlar. Geç dönüyoruz. Ertesi gün Heraklion’a 14km uzaklıkta dev akvaryumu ziyaret ediyoruz. CretaquariumThalassokosmos.
Burası 2005 yılında açılmış. Gerçekten güzel bir akvaryum. Köpek balıklarından tutun aklınıza gelebilecek tüm deniz hayvanları size yakın.Düzenli bir yer. Epeyce bir vakit geçirdik. Çıkıştaki kafeteryada denizyıldızından koltuk pek hoşuma gitti. Nano teknoloji ile deniz kaplumbağaların yavruları oldukça canlı gözüküyorlar.
Buraya yakın bir de 2013 yılında kurulan “Dinosauria Park” bulunuyor. Amerika’daki parkın kopyası. Dinazor maketleri kendi boyutlarında yapılmış. Ayrıca kuyrukları ve başları oynuyor ve ses çıkarıyorlar. Çocuklar için özellikle çok eğitici bir yer. Dünyamızın ilk hayvan toplulukları hakkında iyi bir bilgi veriyor. Hatta biz oradayken okul grupları geldi. Öğretmenleri bu konuda bilgi verdi. Çocukların aklında gayet güzel kalır. Buradan çıktıktan sonra Rethymnon’a(Resmo)gidiyoruz.

Retymnon Kilisesi (Dört Şehit Kilisesi ) bir Ortodoks kilisesi. Altında bir şapel varmış. Hemen şehre girişte sizi karşılıyor. Şehir Antik çağda kendi parasını basmış. Ben diğer şehirlerin içinde en vasat olanı diye düşünüyorum. Çok fazla turist yok. Girit’ten gelenler pişirdikleri ot yemekleri ile tanınırlar. Özellikle İzmir’de sadece ot satan pazarlar vardır. Ama bir hayli kaldığımız halde buralarda İzmir’de pişirilen kadar ot yemeğine rastlamadık. Buna çok şaşırdım. Köy lokantalarında bile yok. Bunun sebebini öğrenemedim. Sır olarak kaldı.
Çarşıda yürürken bir antik çeşme ilgimizi çekiyor.”Rimondi Çeşmesi” 1623 yılında yapılmış Venediklerden kalma. Aslan ayakları üzerine oturmuş. Aslanların ağzından su akmakta. Böyle yürürken aniden karşınıza çıkıveren bir tarihi eser sanırım bir turistin en çok görmek istediği bir görüntü.
Tipik Yunan restoranları ve tabii ki begonviller rengârenk. Bir restoranın methini duymuştuk oraya gitmeyi hedefliyoruz. “Avli” yani “Avlu” Birinci sınıf, mükemmel bir dekor ve çok güler yüzlü bir karşılama. Türklerin gelmesine alışmışlar. Nefis sunumlar.
Üst kısmında pansiyon da var. Her yerde ince bir zevk. Mutlaka bir Osmanlı bir Venedik izine rastlıyorsunuz. Ufak detaylarda tarih. Venedikliler zamanından. MikriPanagiaKilisesi. Venediklilerden kalma saat.

Önde halk kahramanı KostisGiamboudakis’in heykeli. Arkada restorasyon halinde minare. Bu minareye ulaşabilmek için çok çaba harcadım ama boşuna. Gidebilmek için evlerin içinden geçmek gerekiyor. Bu civarda Osmanlılardan kalma tahta cumbalı evler bulunuyor ama hiç bakım yapılmamış.
Eski şehir güzel ama dediğim gibi fazla bakılmamış. Artık dönüyoruz. Hem denize girelim hem de akşam yemeği yiyelim diyoruz. Deniz bu tarafta dalgalı. Malia kıyısına gidiyoruz. Burada İkarosBeachResort’da hem denize giriyor hem de yemek yiyoruz. Muhteşem bir yer. Yemek, sunum harika. Özellikle şefin yanımıza gelip biraz Türkçe konuşmak istemesi hem güler yüzle yemeklerini sunması bizi son derece etkiliyor.