Sabah kahvaltısında yiyecek çeşitliliği oldukça fazla. Aslında Asya ülkelerinde süt ve süt ürünleri pek yenmiyor. Peynir yok. Ancak böyle otellerde bir çeşit de olsa bulmak mümkün. Nerde bizim Pazar kahvaltıları. Ekmek yenmediğinden yalnızca tost ekmeğini turistler için bulunduruyorlar. Buralara seyahat ediyorsanız ve peynire düşkünseniz mutlaka yanınızda getirin.
Baan Tong Luang –ECO Köye doğru yol alıyoruz. Tayland Hükümeti çeşitli dağ köylerinde yaşayan kavimlerin yaşamlarını törelerini göstermek amacıyla 2005 yılında doğada böyle bir köy kuruyor. Bu köyde kavimlerin evleri günlük yaşantıları gösteriliyor.

Kavim halkları kendi el ürünlerini satıyorlar. Bunları devlet destekliyor. Tayland turizmine büyük katkı sağlıyorlar. Köye giriş 500 Bat. Satılan malların gelirleri onlara kalıyor. Köyün çocuklarının okuduğu bir okul ve kilisesi var. Anlaşılan Hıristiyanlar tarafından da destekleniyorlar. Tabii en ilginç olanları boyunlarına taktıkları halkalar nedeniyle Karen kabilesinin bir alt kolu olan Padaung kabilesi kadınları.

Dünyada Zürafa Kadınlar olarak tanınıyorlar. Aslında bu kabilelerin yaşamları dağlarda oldukça zormuş. İlgimi çeken çok çocuk olması. Ayrıca kadınların süsleri de çok değişik. Fotoğraf çekmek istediğinizde herkes poz veriyor. Sonra da mutlaka bir şeyler alıyorsunuz. Denilene göre bu halkalar bayan büyüdükçe ilave oluyormuş. Gerçekten
de boyunları uzun. Ve bu halkalar ağır. Bunları çıkaramıyorlarmış. Eğer çıkarırlarsa boyunları kırılırmış. Ben de denedim ama oldukça zor.

Lahu Shi Bala kadınları da kulaklarına küçük gümüş borular takmışlar. Bu kadınların işi zor. Süslenmek amacıyla bayağı işkence çekiyorlar. Ama onlar hallerinden memnun. İnsanoğlu bir şeye inanmaya görsün, önünde hiçbir engel tanımıyor. Kayaw kadınları kulaklarını aşağıya çeken iri küpeleriyle ilginç.
Renkli boncuklardan kolyeleriyle pek süslüler.
Bol bol fotoğraf çekiyoruz. Burası başka bir dünya. Aslında keşke tüm bu kavimleri kendi köylerinde ziyaret edebilseydik. Burada vitrinde gibiler. Bundan biraz rahatsızlık duyduk.
Chiang Mai’ye çok daha fazla zaman ayırmalı. O kadar çok görülecek yer var ki…

Bugün eko köyden sonra Panter kampı ve Şemsiye köyüne doğru yola çıkıyoruz. Yolda rastladığım genç rahiplerin fotoğrafını çekiyorum.
Kaplanların eğitildiği yere varıyoruz. Daha önce de böyle bir yer gezmiştik. Epeyce bir ücret karşılığı bakıcıları eşliğinde kaplanları seviyorsunuz. Tabi korkmazsanız. Arkadaşımız girmek isteyince biz de restorana oturup onları seyrettik. Çok akıllı hayvanlar. Belli ki iyi eğitilmişler.

Bakıcılar uçlarına yaprak bağladıkları sopaları havuza vuruyorlar. Kaplanlar suya atlıyorlar. Bu bir komut şekli. O anda kedimle oynuyormuş hissine kapıldım. Ne muhteşem yaratıklar. Oldukça da akıllılar. Ama ne denli güvenilir bilmem. Girişte ödediğiniz ücrete göre içeride vakit geçiriyorsunuz.
Ayrıca üzerinde kaplan resimleri bulunan her türlü hediyelik eşya turistlerin beğenisine sunulmuş. Bu kamp sabah 9.00 akşam 18.00 arası açık. Acele ediyoruz. Zira buradan şemsiyelerin yapıldığı bir merkeze gideceğiz. Her taraf yeşil ve çiçek içinde. Bir yığın güneş şemsiyeleri. Nasıl yapıldığını gösteren çalışanlar. Şemsiyelerin üzerlerini boyayan sanatkârlar. Şemsiyeler bambudan ve dut ağacından yapılıyorlar. Üst kısımları için yağlı pirinç kâğıt kullanılıyor.

Ayrıca burada çeşitli hediyelik eşyaların satıldığı bir mağaza var. Şemsiyeleri boyayan sanatkâr benim sırt çantama da beğendiğim deseni çizdi. Böylece güzel bir anıyı sırtımda taşıyacağım. Alt tarafı bir şemsiye demeyelim ne kadar emek. Bu arada şemsiyeler su geçirmiyormuş.
Buradan dünyaca ünlü Celadon (seladon) (yeşil renkte) seramik eşyaların yapıldığı bir merkeze gidiyoruz. Baan Celadon. Yemek takımlarından tutun değerli vazolara kadar her şey bu yeşil renk seramikten. O kadar zevkli ki sade seyretmek bile güzel. Oldukça pahalı. Dünyanın her yerine gönderiliyorlarmış. Bu yeşilin güç taşıdığına ve sahibine şans getirdiğine inanıyorlarmış. El yapımı objeler sanatçılarını yansıtıyorlar.
Koştura koştura ağaç eşyaların yapıldığı çarşıya geliyoruz. Ama geç kalmışız. Ancak bir iki dükkân açık. Buralarda kredi kartı geçmiyor. Mutlaka yanınızda para olmalı.. O kadar güzel eşyalar var ki…
Akşam yemeğini otelimize yakın çarşı içinde bir restoranda yiyoruz. Ve meşhur gece pazarına gidiyoruz. Bir renk cümbüşü. Her yerde bir şeyler satılıyor. Çok ucuz. Küçük restoranlar var. Bangkok’takinden daha hoş bir Pazar. Bu gece erken yatacağız. Zira ertesi gün sabah saat 6.30’da uçağımız Bangkok’a hareket ediyor. Oradan da Kamboçya’ya geçiyoruz.

Bu uçuşun birinci etabını Jet Airways ile ikinci etabını ise Air İndia ile yaptık. Manang otelden ayrılırken, otel müdürü boyunlarımıza ipek birer şal taktı. Bu onların hoşça kal hediyesiymiş. Daha sonra da Havaalanında turistlerin hepsinde gördük. Çok hoş bir davranış. Nepal’e tekrar gelmeyi tabii ki düşünürüm, kısmet. Ne olur ne olmaz diye biraz erken Havalimanına geldik. Felaket bir kuyruk var. Bu ülkede ve Hindistan’da pasaport kontrolleri çok sıkı. Durmadan aranıyorsunuz. Daha önce de söz ettiğim gibi havalimanı küçük ve bakımsız. Ama şunu da söylemeliyim, pilotlar çok iyi. Kalkış ve inişlerde hiç problem yaşamadık.
Katmandu’ya gece gelmiştik, gündüz dönüyoruz. O muhteşem sıradağların arasından tekrar geçiyoruz. Ulu dağlar harika manzaralar. Uçakta çok çocuk var. Biri ağlamayı kesiyor, diğeri başlıyor. Koro yapıyorlar. Anneler geniş. Delhi Havalimanına indikten sonra yeniden kontrol. Uçakta uyuyoruz. Artık sıcağa gidiyoruz. İnişte bizi Victor karşılıyor. İki sene önce yaptığımız Kerala gezisinde kızımla onun pansiyonunda kalmıştık. Sonra arkadaş olduk. Hintli bir Hıristiyan. Bize özlemle sarılıyor. Havalimanı Cochin arası bir saat sürüyor. Bence Hindistan’ın bu Bölgesi görülmezse, Hindistan görülmüş sayılamaz. Gerçekten bu bölge çok farklı. Birçok Hintliden bu cümleyi işitebilirsiniz. Burası hem iklim hem de insanları bakımından Kuzey Hindistan’dan çok farklı. Delhi ve civarını gezerseniz belki de bir daha Hindistan’a gitmek istemezsiniz ama burayı görürseniz de bizim gibi bir daha gelebilmek için çaba harcarsınız. Gerçi Hindistan’ın her yeri ayrı bir güzel ayrı bir kültür.
Victor’un evi de seyahat sitesi Tripadvisor’da yer almış. Yalnız bu sitede yer alan her otele de pek güvenmemek lazım. Bazen şok olabiliyorsunuz. Bu otel ya da pansiyonların nasıl bu siteye üye olduklarını Victor’a soruyorum. Resimlerini gönderiyorlarmış. Bir ücret karşılığı üye olunuyormuş. Yani çok da bir denetim yok gibi. Ben artık bir yer ayırmak için doğrudan oranın müdürlüğüne yazıyorum. Bir defasında ayırttığım yeri iptal ettiğim halde kredi kartımı bir hafta boyunca bloke ettiler. Dikkatli olmak lazım. Sonra oteli beğenmeseniz bile kalmaya mecbur oluyorsunuz. Müdüriyete yazdığınızda kredi kartı vermenize de gerek kalmıyor. Victor’un pansiyonu “The Ark Homme Stay. Gerçekten çok temiz. Giden tüm gezginlere önerebileceğim bir yer. Merkeze de çok yakın. Biz iki yıl önce geldiğimizde burada Hollandalı Bayan Anneka kalıyordu. Bu yıl Victor ve Anneka evlenmişler. Her türlü pasaport bilgilerini İnternet üzerinden gönderiyorlar. Böylece devletin sıkı takibi burada da devam ediyor.

Kerala Bölgesinden Dubai’ye çalışmaya giden birçok Hintli burada villa yaptırıyor ve onları pansiyon olarak işletiyorlar.
Burası İzmir’in Çeşme’si gibi yazlıkların olduğu bir yer. Ve iki yılda bayağı gelişmiş. Hıristiyanların oturduğu bölge. Çok yorulduğumuz için biraz sohbetten sonra yatıyoruz. 31 Ocak bugün benim doğum günüm. Victor sabah kahvaltısı meyve salatamızı, masala çaylarımızı hazırlamış. Enfes. Elinde bir sepet çiçekle içeri giriyor. Çocuklarım telefon ondan bu sürprizi yapmasını rica etmişler. Çok duygulandım. Geçen sefer gidemediğimiz Cherai Beach’e Victor’un çağırdığı Tuk-tuk ile gidiyoruz. Bir hayli uzak. Aslında Feribotla geçiliyormuş ama saat uymadığı için rikşa götürüyor. Alabildiğine uzun bir kumsal. Okyanusa dikkat etmek gerek. Öyle kolay kolay girilemiyor. Dalgalar geniş, ince kum. Deniz ürkütüyor. Biz de Hintliler gibi ayakkabılarımızı elimize alıp yürüyoruz. Bazı turistler güneşleniyorlar. Bir kafe bulup oturuyoruz. Yan masamızda Fransız turistler var. Okyanusu seyretmekten keyif alıyoruz. Yaş günü kutlaması bir harika.
Daha sonra şoför bizi buranın en büyük mağazasına götürüyor. Bu mağazanın birçok şubesi varmış. ”Kalyan” adlı üç katlı mağazada Sari kumaşları göz kamaştırıyor. Ne emek. Ayrıca bu yörenin erkekleri tarafından giyilen tek bir kumaştan oluşan bazen şort bazen etek olan giysi çeşidi çok ilginç. Mağazada kızlar etrafımızı sarıyor. Bana Sari giydiriyorlar. Birlikte fotoğraf çektirip gülüşüyorlar. Ayrıca hemen hepsi Sarileri giyinip poz veriyorlar. Mağazadan çıktıktan sonra pansiyonumuza dönüyoruz. Hava kararıyor. Victor bize işlettiği restoranda bir yemek hazırlayacak. Bizi ailesi ile tanıştıracak. Oğlan kardeşi ve hanımı iki şirin çocuğu şık şık giyinmiş bizi bekliyor. Derken içeri bir pasta ve üzerinde bir lotus çiçeği. Çok şaşırıyorum. Bir göz odada oturan bu insanların yürekleri kocaman. Daha mutlu olamazdım. Sonra da hep birlikte terasa çıkıyoruz. Yemekler hazır. Bu ince insanlarla birlikte karşımızda Santa Cruz Bazilikası bir yaz akşamı. İzmir’in sevdiğim yaz akşamları gibi. Mis gibi bir havada sıcakkanlı, dost insanlar. Gece bol bol sohbet. Şirin çocuklar.

Ertesi sabah erkenden, saat 06’da Victor’un ayarladığı tur arabamız geldi. Biz bindikten sonra, Cochi’de dolaşa dolaşa diğer turistleri de kaldıkları yerlerden alarak grubumuzu tamamladık. İlginç bir topluluk. Bir Hintli, iki İngiliz, bir İrlandalı ve iki Türk. Sanırım bu küçük topluluk için özel bir fıkra yok. İngilizlerden biri Yoga öğretmeniymiş ve bu geziden önce bir Aşram’da kalmışlar. Öğretilerin verdiği bir çeşit mutluluk, huşu içindeler.
Programımızda önce Fillerin banyosu görmek var. Arabamız dar yollardan muhteşem bir doğanın içinde ilerliyor. Şoför Hint müziklerinden bir CD yapmış keyifle dinliyor, zaman zaman da eşlik ediyoruz. Yaklaşık 50 km sonra bir yerde duruyoruz. Ormanın içinde dar bir yoldan yürüyerek su kıyısına varıyoruz. Kodanat ( Elephant Training Center).Bu kadar erken çıkmamızın nedeni saat 08’den önce fillerin yıkanmasını görebilmek. Ve muhteşem bir manzara. Filler sulara yatmış, ellerinde kalın bir kabukla onları yıkayan bakıcıları. Çeşitli sesler çıkararak sağa yat ayağa kalk gibi komutlar veren bu kişiler en az filler kadar ilginçler. Ve tabi bir turist yığını. Bol bol fotoğraf çekiyoruz. Filler yıkandıktan sonra sıra bakıcılara geliyor. Onlar da kendilerini suya atıp yıkanıyorlar. Banyoları biten filler, üzerlerinde bakıcıları, ormanın içine doğru ilerliyorlar. Biz de peşlerinden. Tekrar arabamıza biniyoruz. Sıra kahvaltıda. Çok değişik yiyecekler. Özellikle Payam denilen pirinç unundan yapılan krep. Pek leziz. Karnımızı doyurduktan sonra yola koyuluyoruz. Hava çok güzel. Yolda durup Mango suyu içiyoruz. Hindistan meyve ve sebze cenneti.

Munnar denilen bölgede çay bahçelerinin bulunduğu tepelerden geçerek kalacağımız yere varıyoruz. Burası 1600 m yükseklikte. Britsh Country diye küçük bir yer. Topu topu üç odası var. Burayı işleten Hintli hiç boş kalmadıklarını söyledi. Tam tepede olduğu için biraz serin. Manzara harika, bin bir renk. Vadiye bakıyor. Yemek hazırlandı. Gelir gelmez genç bir Hintli bize mango suyu ikram etti. Çok güler yüzlü. Hindistan yazılarımda en çok bu sözcüğü kullandım, sanırım. Yemekten sonra çay bahçelerinin bulunduğu tepelerde dolaştık. Bizi bu yörenin çay fabrikasına(Kanan Devan Hills Plantations Company Private Limited) götürdüler. Bütün bu fabrika ve çay bahçeleri Rantan Tata’nınmış. Ve fabrika da onun şirketi tarafından işletiliyormuş. Binada İngilizler zamanından kalma pek çok eşya var. Çayın nasıl elde edildiğini anlatan bir film gösterip, makinaları anlatıyorlar. Oldukça eski makinalarla çalışıyorlar. Çay bitkisi 100 yıl yaşayabiliyormuş. Fabrikaya yakın bir okuldan çıkan çocuklar yanımıza gelip bizimle fotoğraf çektiriyorlar. Bu arada yaşlı bir adam kendi yaptığı çikolataları satıyor. Şaşırıyoruz. Ama daha sonra bu bölgede kakao ağaçlarının olduğunu öğrenince yöre halkının da bunu yapmasının doğal olduğunu düşünüyoruz. Tadı da fena değil. Anlaşılan yaşlı adam bunu okul çocuklarına satıyor. Oradan ayrılıp (Spice Tour) Baharat Ormanına gidiyoruz. En çok ta ensülin bitkisine şaşırdım. Tüm ilaçların yapıldığı bitkiler. Rehberimiz ince detayları ile bitkileri anlatıyor. Çok hoşumuza gitti. Ağaçlarda baharatlar, ilaç hammaddeleri. Geç vakit otelimize döndük. Odalar temiz. Akşam yemeğinden sonra biraz sohbet ettik. İngilizler meditasyon yaptılar. Çok temiz sakin bir hava Aşağıda tek tük evlerin ışıkları var. Akşam İrlandalı bayan ve Hintli işletmeci ile sohbet ettik. Buraları gezmeye oldukça fazla Dubaili ve Suudi Araplar geliyorlarmış. Özellikle de her sene düzenli olarak gelen dört hanımlı ve bol çocuklu bir Suudi aileden söz etti. İlginç. Böyle cümbür cemaat seyahat etmek zor olsa gerek. Erken yattık.

Sabaha karşı bir siren sesiyle uyandık. Hayrola ne oldu diye meraklandık. Sonradan öğrendik ki siren burada sabah, öğlen ve akşam vakti bildirmek için çalınıyormuş. Kahvaltıdan sonra yola çıktık. Kundalay baraj gölü. Hava oldukça soğuk. Bir köprüden karşı kıyıya geçtik. Köprünün her iki tarafında incik boncuk satıcıları var. Göl çok güzel görünüyor. Daha sonra göl kıyısına da gittik. Su bisikletleri ile dolaştırıyorlar. Vodafone’un doğayı koruma sloganlarına her yerde rastlıyorsunuz.
Öğle yemeği için otele döndük. Yemekten sonra Top Station, en yüksek tepeye çıktık. Manzara harika Dönüş yolculuğu çok zor oldu. Trafik çok karışık. Ancak akşam dokuza doğru dönebildik. Biraz çarşıda dolaşıp yemek yedik. Sabah erken kalktık. Artık dönüş başladı. Uçağımız saat 09.30 da. Havalimanına varabilmek için de bir saat gerekiyor.
Bir Hindistan yolculuğu daha bitiyor. Hindistan insanı o kadar cezbediyor ki bir kez daha gitmeyi düşünüyorum. Tüm gezginlere önerim Hindistan’ın mutlaka görmeleri gereken bir Ülke olduğunu hatırlamaları.

Brüksel’de karantinadan sonra turizmin yeniden başlatılması için ayrıntılı bir plan hazırladı.

Dün, bölge hükümeti planın ilk aşamasını 7 milyon euro tutarında finanse edilecek şekilde onayladı.

Turizmi yeniden başlatma planı, ‘Edacco, Ecological Development,’ Kurumu gözetiminde yaklaşık 360 turizm uzmanıyla birlikte uluslararası tanınmış strateji şirketleri tarafından hazırlandı.

Yeni planın ayrıntıları arasında bir sıhhi tüzük, ürünlerin hijyenini kanıtlayan özel bir etiket ve Brüksel’i yurtiçinde ve yurtdışında bir turizm merkezi olarak tanıtmak için bir pazarlama kampanyası bulunuyor.

Son çabaların bir parçası olarak, ziyaretçilere kartın fiyatına dahil olan çeşitli turizm hizmetlerinden yararlanmaya ikna etmek için Brüksel Kart 48h’nin fiyatı düşürülecek.

24 saat ve 72 saat versiyonlarında da bulunduğu kart 39 müzede bazı mağazalarda, restoranlarda, barlarda, gece kulüplerinde indirimler ve diğer cazibe merkezlerine ücretsiz giriş imkanı sunuyor.

Yeniden başlatma planı ayrıca turistik, kültürel ve eğlence mekanlarına hijyen ekipmanı ve mesafe işaretleri ile donatmak için finansman da içeriyor.

Temassız hizmetlerin ve diğer dijital sunum hizmetlerinin sağlanması için ve hijyen, muhasebe, koruma, güvenlik ekipmanlarına yardımcı olmak için finansman desteği hazırlandı.

İkinci aşama, turizm işletmecilerini dijital teknolojiyle donatmak ve 200’den fazla katılımcının gecelik konaklamalar için toplantılarını desteklemek için önlemler içerecektir.

Brüksel bütçe, finans bakanı Sven Gatz (VLD), “Son yıllarda yaklaşık 60.000 çalışan ve 7.000 serbest meslek çalışanı ile büyüyen turizm ve kültür sektörümüz desteklenmeyi hak ediyor,” dedi. .

Turizm Bakanı Rudi Vervoort (PS), “Turizm, etkinlikler ve kültür bölgemiz için hayati öneme sahip sektördür. Çok sayıda doğrudan ve dolaylı iş sunan ve uluslararası Brüksel imajına büyük katkıda bulunan turizm operatörleri krize sürüklendi.

Kendilerini koronavirüs salgını nedeniyle bir anda ekonomik sıkıntı içinde buldular.

Etkilenenleri destekleyebilecek ve bilgilendirebilecek, Brüksel içinden, Belçika’nın geri kalanından ve yurtdışından gelen ziyaretçileri güvence altına alabilecek ve çekebilecek iddialı bir iyileşme planı hazırladık.” Dedi.