Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen, Kopenhag’da düzenlenen “Yapay Zeka ve Çocuklar” zirvesinde tarihi bir çıkış yaparak, AB genelinde reşit olmayanlar için kapsamlı bir sosyal medya yasağı planının sinyallerini verdi. Taslağın bu yaz kadar erken bir tarihte sunulması bekleniyor.
Brüksel Üzerinde “Çocukları Koruyun” Baskısı
Dijital platformların çocuklar üzerindeki olumsuz etkilerine karşı üye devletlerden gelen baskılar en üst seviyeye ulaştı. Fransa, İspanya, Yunanistan ve Danimarka gibi ülkelerin başını çektiği bir grup, hükümetlerin “bağımlılık yapıcı” olarak tanımladığı algoritmalar ve platform özelliklerine karşı acil önlem alınmasını istiyor.
Von der Leyen, zirvedeki delegelere hitaben yaptığı konuşmada teknolojinin hızına dikkat çekerek şunları söyledi:
“Teknolojinin yıldırım hızıyla ilerlediğine ve çocukluk ile ergenliğin her alanına nasıl nüfuz ettiğine tanık oluyoruz. Yavaş ve tereddütlü davranırsak, bedelini bir başka çocuk kuşağı ödeyecek.”
Masadaki Teklif: “Sosyal Medya Kullanımının Ertelenmesi”
Avrupa Komisyonu, çocuklarda sosyal kaygı, depresyon ve bağımlılık gibi sorunları incelemek üzere bağımsız bir uzman paneli kurdu. Von der Leyen, panel sonuçlarına göre sosyal medya kullanım yaşının resmen yükseltilmesini ve belirli bir yaş altındaki çocukların platformlara erişiminin tamamen ertelenmesini yasal bir zorunluluk haline getirmeyi planladıklarını açıkladı.
Teknik Engel: Yaş Doğrulama Sorunu
Düzenlemenin önündeki en büyük teknik engel, platformların kullanıcı yaşını nasıl kesin olarak tespit edeceği. Brüksel, bu sorunu çözmek için pandemi dönemindeki Dijital COVID Sertifikası sistemine benzer bir “AB Yaş Doğrulama Uygulaması” üzerinde çalışıyor. Ancak siber güvenlik uzmanları, bu tür merkezi bir sistemin veri güvenliği açıkları yaratabileceği konusunda temkinli.
AB Mevzuatı, Ulusal Yasaların Önüne Geçebilir
AB’nin bu hamlesi, özellikle Fransa’da Eylül ayında yürürlüğe girmesi beklenen ve Instagram ile TikTok gibi devlere 15 yaş altı kısıtlaması getiren yasayla uyumlu bir zemin oluşturmayı amaçlıyor. Brüksel, üye ülkelerin tek başına hareket ederek AB tek pazarını bölmesini engellemek için “ortak bir Avrupa standardı” oluşturmak istiyor.
Denetimler Sıkılaşıyor: Platformlar Mercek Altında
Mevcut durumda AB, Dijital Hizmetler Yasası (DSA) kapsamında Instagram ve Snapchat gibi devleri zaten inceleme altında tutuyor. Yeni dönemde buna ek olarak:
Dijital Adalet Yasası: Bağımlılık yaratan “sonsuz kaydırma” gibi tasarım özelliklerinin yasaklanması.
Asgari Yaş Sınırı: Sosyal medya hesap açma yaşının AB genelinde standardize edilmesi gündemde.
Küresel Perspektif: Çocukların sosyal medya kullanımına yönelik kısıtlamalar sadece Avrupa ile sınırlı değil. Avustralya ve Endonezya gibi ülkeler de benzer katı kuralları halihazırda hayata geçirerek teknoloji devlerine karşı “çocuk güvenliği” kalkanı oluşturmaya başladı.
Editörün Notu : Bu düzenleme hayata geçerse, teknoloji devlerinin Avrupa pazarındaki operasyonel süreçlerini ve reklam modellerini kökten değiştirmesi gerekecek.