Trump: ABD-İran barış anlaşması ‘tamamlandı’ ve Hürmüz Boğazı ablukası kaldırıldı

Tahran, “mutabakat zaptının metninin son halini aldığını” ve cuma günü İsviçre’de imzalanacağını doğrulayarak, ABD’nin hayati önem taşıyan su yolundaki ablukasının kaldırılması da dahil olmak üzere “ABD taahhütlerinin doğrulanmasının ardından” 60 günlük müzakerelerin önünü açtı.

ABD Başkanı Donald Trump, Pazar gecesi yaptığı açıklamada, ABD-İran anlaşmasının artık “tamamlandığını” duyurdu.

Trump, Truth Social platformundaki paylaşımında, “İran İslam Cumhuriyeti ile anlaşma artık tamamlandı. Herkese tebrikler,” dedi.

“Hormuz Boğazı’nın ücretsiz olarak açılmasını ve aynı zamanda ABD deniz ablukasının derhal kaldırılmasını onaylıyorum.”

“Dünyanın gemileri, motorlarınızı çalıştırın. Petrol aksın,” diyerek sözlerini tamamladı.

Tahran ise daha sonra, “Lübnan da dahil olmak üzere çeşitli cephelerdeki savaş ve askeri operasyonlara derhal ve kalıcı olarak son verileceğinin bu geceden itibaren açıklanacağını” söyledi.

Dışişleri Bakan Yardımcısı Kazem Gharibabadi, “Mutabakat zaptının metni tamamlandı ve İslamabad Mutabakat Zaptı’nın resmi imza töreni Cuma günü İsviçre’de yapılacak,” dedi.

“Metin yakında yayınlanacak ve kamuoyu hem İran’ın başarılarını hem de taahhütlerini görebilecek. Taahhütlerimiz, elde ettiğimiz kazanımlar ve başarılarla kıyaslanamaz,” diye ekledi Gharibabadi.

Tahran’a göre bu, ABD ablukasının kaldırılması da dahil olmak üzere “ABD taahhütlerinin doğrulanmasının ardından” 60 günlük müzakerelerin önünü açacak.

Hormuz Boğazı’ndan bahsetmese de, devlet haber ajansı Fars, Trump’ın açıklamasından birkaç dakika sonra yayınladığı bir raporda, İran ve Umman arasında işbirliğiyle Basra Körfezi sularında seyrüseferleri düzenleyen yasal bir çerçeve oluşturulacağını belirtti.

Trump’tan birkaç dakika önce Pakistan Başbakanı Şehbaz Şerif, anlaşmanın tamamlandığını duyurdu.

“Yoğun görüşmelerin ardından, Amerika Birleşik Devletleri ve İran İslam Cumhuriyeti arasında barış anlaşmasına varıldığını duyurmaktan memnuniyet duyuyoruz,” diyen Şerif, X’te yaptığı bir paylaşımda şunları söyledi:

“Her iki taraf da Lübnan da dahil olmak üzere tüm cephelerdeki askeri operasyonların derhal ve kalıcı olarak sona erdirildiğini ilan etti.”

Şerif ayrıca, resmi imza töreninin 19 Haziran Cuma günü İsviçre’de yapılacağını belirtti.

“Amerika Birleşik Devletleri ve İran İslam Cumhuriyeti’ne çatışmaya diplomatik bir çözüm bulma konusundaki kararlılıkları için teşekkür etmek istiyoruz,” diyen Pakistan Başbakanı, sözlerine şöyle devam etti:

“Bu arabuluculuk çabasındaki kardeşlerimiz, Katar Devleti’nin büyük liderliğine, bu anlaşmaya ulaşmadaki destekleri için içten teşekkürlerimizi sunmak istiyoruz. Ayrıca, bu konudaki büyük katkılarından dolayı Suudi Arabistan Krallığı ve Türkiye Cumhuriyeti’nin vizyoner liderliğine de özellikle teşekkür ediyorum.”

Tahran hâlâ ‘kartlarını gizli tutuyor’
İran yönetiminin Pazar gecesi yaptığı açıklamalar, İran’ın ABD ile barış anlaşmasına vardığını ilan etmeye en yakın yaklaşımı olurken, aynı zamanda üstünlüğü elinde tuttuğunu ve anlaşmanın şartlarını ve sürecin kendisini dikte ettiğini gösteriyor.

Pazar günü erken saatlerde, İran’ın baş müzakerecisi Muhammed Bağher Ghalibaf, saldırıların ABD’nin “ya taahhütlerini yerine getirme iradesinden yoksun olduğunu ya da bunu yapma kapasitesinden yoksun olduğunu” gösterdiğini söyledi.

“Taahhütlerinizi yerine getirme iradesinden ve kapasitesinden yoksunsanız, bu yolda devam etmekten bahsetmek imkansızdır,” diye ekledi.

İran devlet medyası ayrıca, Tahran’ın ABD ve İran arasındaki savaşı sona erdirecek önerilen barış anlaşması konusunda henüz nihai bir karara varmadığını bildirdi.

Trump ve barış görüşmelerinde kilit arabulucu olarak görev yapan Pakistan, Cumartesi günü bir anlaşmaya önümüzdeki 24 saat içinde varılabileceğinin sinyalini vermişti.

Trump Cumartesi günü Truth Social’da yazdığı mesajda, “Anlaşmanın yarın imzalanması planlanıyor ve imzalandıktan hemen sonra Hürmüz Boğazı herkese açılacak” dedi.

Şerif günün erken saatlerinde anlaşmanın “her zamankinden daha yakın” olduğunu söylemişti. “Muhtemelen önümüzdeki 24 saat içinde sonuçlanması beklenen Pakistan, hemen ardından barış anlaşmasının elektronik ortamda imzalanmasına ve ardından gelecek hafta teknik düzeyde görüşmelere hazırlanıyor,” diye yazdı X’te.

Müzakereler devam ederken, Katar heyeti Pazar günü İran başkentine geldi. Tasnim haber ajansı, heyetin “diplomatik süreçle ilgili son gelişmeleri inceleyeceğini” belirtti.

Herhangi bir anlaşma, Tahran’ın hayati önem taşıyan petrol ve doğalgaz geçiş noktası olan Hürmüz Boğazı’nı tamamen yeniden açmayı ve nükleer silah programını sona erdirmeyi kabul etmesine bağlı. Trump Cumartesi günü, bir anlaşmanın “nükleer silaha sahip olmamanın duvarı” olacağını söyledi.

Trump, “Umarım bu süreç hızlı, kolay ve sorunsuz bir şekilde ilerler. Eğer ilerlemezse, umarım bir daha asla kullanılmayacak olan nihai alternatife sahibiz,” diye uyardı.