Çin’in son beş yılda nükleer denizaltı üretimini hızla artırarak ABD’yi geride bıraktığı ortaya çıktı. IISS raporuna göre Pekin, hem sayı hem tonajda Washington’ı geçti; ABD’de ise üretim hedeflerindeki gecikmeler ve kapasite sorunları dikkat çekiyor.

Çin’in son beş yılda nükleer enerjili denizaltı üretimini dramatik biçimde artırarak ABD’yi geride bıraktığı bildirildi. Yeni bir rapora göre bu gelişme, Washington’ın denizlerde on yıllardır sahip olduğu stratejik üstünlüğü sarsma potansiyeli taşıyor.

CNN’in aktardığına göre, Uluslararası Stratejik Araştırmalar Enstitüsü (IISS) tarafından yayımlanan analiz, Çin Halk Kurtuluş Ordusu Donanması’nın hem balistik füze taşıyan hem de saldırı tipi nükleer denizaltı üretiminde belirgin bir sıçrama kaydettiğini ortaya koydu.

Rapora göre Çin, 2021–2025 döneminde 10 nükleer denizaltıyı suya indirirken ABD 7 denizaltı üretti. Toplam deplasman tonajında da Pekin 79 bin tonla Washington’ın 55 bin 500 tonluk seviyesini geride bıraktı.

Bu tablo, 2016–2020 dönemine kıyasla dikkat çekici bir dönüşüme işaret ediyor. Söz konusu dönemde Çin yalnızca üç denizaltı üretmiş, ABD ise yedi denizaltıyı filoya katmıştı.

Verilerin, operasyonel hizmete giren değil suya indirilen denizaltıları kapsadığı belirtiliyor.

2025 başı itibarıyla Çin’in envanterinde 12 aktif nükleer denizaltı bulunuyor. Bunların altısı balistik füze taşıyan platformlardan oluşuyor.

ABD ise 65 nükleer denizaltıyla sayısal üstünlüğünü koruyor. Ancak Pekin’in 46 adet konvansiyonel denizaltıdan oluşan geniş bir filosu da bulunuyor.

HULUDAO TERSANESİ GENİŞLETİLDİ

Çin’in bu üretim artışını desteklemek için Bohai Shipbuilding Heavy Industry bünyesindeki Huludao tersanesini önemli ölçüde genişlettiği kaydedildi. Raporda, tersanedeki faaliyetin “yoğun bir büyüme döneminde” olduğu vurgulandı.

Aynı dönemde ABD tarafında üretim hedeflerinin gerisinde kalındığına dikkat çekiliyor. ABD Kongre Araştırma Servisi (CRS) raporuna göre, Virginia sınıfı saldırı denizaltılarında yıllık iki gemi hedefi tutturulamıyor. Columbia sınıfı yeni balistik denizaltı programında da en az bir yıllık gecikme bulunuyor.

IISS raporu, Çin’in iki adet Tip 094 balistik denizaltıyı hizmete aldığını, daha gelişmiş Tip 096 sınıfının ise on yıl içinde devreye girmesinin planlandığını belirtiyor.

Bu gelişmeler, Çin’in kara konuşlu kıtalararası füzeler ve stratejik bombardıman uçaklarını da içeren nükleer üçlüsünü güçlendiriyor.

Öte yandan uzmanlar, Çin’in sayısal artışına karşın denizaltılarının sessizlik ve teknolojik üstünlük bakımından hâlâ ABD’nin gerisinde olduğunu ifade ediyor.

Ancak askeri analizlerde, nicelik üstünlüğünün özellikle Pasifik’teki güç dengelerinde belirleyici olabileceği uyarısı yapılıyor.

ABD’DE ‘KRİZ’ UYARISI

ABD Donanması’nda ise önümüzdeki yıllarda denizaltı sayısında geçici bir düşüş bekleniyor. CRS projeksiyonlarına göre saldırı tipi denizaltı sayısı 2030’da 47’ye gerileyebilir.

Ayrıca AUKUS kapsamında Avustralya’ya yapılacak satışların kısa vadede kapasite üzerinde baskı yaratabileceği belirtiliyor.

ABD Donanma Bakanı John Phelan’ın, “Tüm programlarımız kaos içinde” sözleriyle sektörün durumuna ilişkin uyarıda bulunduğu aktarılıyor.

Analistler, ABD’nin denizaltı filosunda oluşabilecek bu “boşluk döneminin” Çin karşısında caydırıcılık kapasitesini zayıflatabileceği değerlendirmesinde bulunuyor.