Avrupa’da doğalgaz fiyatları yeniden yükselişte: LNG arzı endişesi piyasaları sarstı
Europe genelinde doğalgaz fiyatları, United States’in Strait of Hormuz üzerinden geçen ve Iran limanlarına uğrayan tüm gemilere abluka uygulayacağını açıklamasının ardından yeniden sert yükselişe geçti.
Karar, küresel sıvılaştırılmış doğalgaz (LNG) arzına ilişkin endişeleri artırırken enerji piyasalarında dalgalanmayı hızlandırdı.
Asya piyasalarında işlem gören gösterge doğalgaz vadeli kontratları gün içinde yüzde 18’e kadar yükseldi. Ancak Avrupa piyasalarının açılmasıyla birlikte yükselişin bir kısmı geri verildi. Buna rağmen fiyatlar yüksek seviyelerde kalmaya devam ediyor.
Vadeli işlem piyasalarında artan volatilite nedeniyle işlem saatlerinin 10 saatten 21 saate çıkarıldığı bildirildi.
United States ile Iran arasında Pakistan’da hafta sonu yapılan uzun müzakerelerden sonuç çıkmadı. Bu gelişme, altı haftadır devam eden çatışmanın enerji piyasalarına etkisinin kalıcı hale gelebileceği endişelerini artırdı. Uzmanlara göre çatışma, küresel LNG arzının yaklaşık yüzde 20’sini etkileyen kritik bir risk alanı oluşturuyor.
ABD’nin Hürmüz Boğazı’ndan geçen diğer gemileri kapsam dışı bırakmakla birlikte İran bağlantılı trafiğe yönelik abluka uygulamasına Pazartesi TSİ 14.00’te başlayacağı açıklandı.
Global Risk Management baş analisti Arne Lohmann Rasmussen, gelişmeleri değerlendirerek, ABD’nin İran trafiğine yönelik ablukasının İran’ın karşı tedbirlerini sertleştirebileceğini ve bunun Basra Körfezi’nden çıkan LNG arzını daha da kısıtlayabileceğini söyledi. Rasmussen, Asya ve Avrupa arasındaki rekabetin yoğunlaştığını ve bunun fiyatları yukarı yönlü baskıladığını ifade etti.
Analistlere göre başarısız barış görüşmeleri küresel arzı daha da sıkılaştırma riski taşıyor. Orta Doğu’dan çıkan LNG’nin büyük bölümü normalde Asya’ya yönelirken, Hürmüz Boğazı’ndaki aksaklıklar Avrupa’nın kış öncesi stoklarını artırma çabalarını zorlaştırıyor. Piyasa uzmanları, yaklaşan kış dönemi nedeniyle Avrupa’nın sınırlı LNG kaynakları için daha sert bir rekabetle karşı karşıya kalabileceğini belirtiyor.
Şubat sonunda United States ve Israel tarafından Iran’a yönelik ilk saldırıların ardından Avrupa doğalgaz fiyatları yaklaşık yüzde 50 artmıştı. Geçtiğimiz hafta ilan edilen ateşkesle birlikte kısa süreli bir düşüş yaşanmıştı ancak piyasa bu ateşkesin enerji akışını kalıcı olarak normalleştireceği beklentisini hızla kaybetti.
Bazı petrol tankerlerinin Hürmüz Boğazı’ndan geçiş yaptığı bildirilse de LNG tankerlerinde aynı hareketlilik henüz görülmedi.
Timera Energy analistleri, Strait of Hormuz üzerinden yük akışının ne zaman ve ne ölçüde normale döneceğine dair belirsizliğin fiyatlarda ciddi dalgalanmalara yol açtığını belirtti.
Avrupa’nın gösterge piyasası olan Dutch TTF Natural Gas kontratları Amsterdam’da megawatt saat başına 47,34 euro seviyesinde işlem görüyor.
Enerji piyasaları, Hürmüz Boğazı merkezli jeopolitik gerilimlerin etkisiyle yüksek volatilite dönemine girerken hem Asya hem Avrupa tarafında LNG arz rekabetinin daha da sertleşmesi bekleniyor.